Μέσα στη χορεία των Προφητών της Παλαιάς Διαθήκης ξεχωριστή είναι η θέση του προφήτη Ηλία. Στην Καινή Διαθήκη το όνομα του προφήτη Ηλία αναφέρεται πολλές φορές από τον ίδιο τον Ιησού Χριστό. Ο Ζαχαρίας, ο πατέρας του Προδρόμου, είπε πως ο Ιωάννης θα ερχόταν «ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου» (Λουκ., κεφ. α, στ. 17), θα είχε δηλαδή τα γνωρίσματα και το ζήλο του προφήτη Ηλία, θα ήταν ο ίδιος ο προφήτης Ηλίας, όπως ο λαός τον περίμενε να ξανάρθει.
Ο Ιησούς Χριστός, όταν έδωσε μαρτυρία για τον πρόδρομο Ιωάννη κι έπλεξε το εγκώμιο του, είπε πως αυτός ήταν ο Ηλίας «Αν θέλετε, να το παραδεχθείτε, αυτός είναι ο Ηλίας, που έμελλε να έλθει».
Το πιο σπουδαίο είναι ότι οι μαθητές επάνω στο βουνό, κατά τη θεία Μεταμόρφωση, είδαν τους δυο Προφήτες, τον Μωϋσή και τον Ηλία, να συνομιλούν με τον Ιησού Χριστό. Όλα αυτά φανερώνουν την ξεχωριστή θέση του προφήτη Ηλία ανάμεσα στους Προφήτες και μέσα στη συνείδηση του λαού. Ακόμα και στο πρόσωπο του Ιησού Χριστού, ακούοντας τη διδασκαλία και βλέποντας τα θαύματά του, έβλεπαν τον προφήτη Ηλία, που είχε ξανάρθει. Ο Ιησούς Χριστός ρώτησε· «Τίνα με λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι;». Κι οι μαθητές είπαν: «Ἰωάννην τὸν βαφτιστήν, ἄλλοι δὲ Ἠλίαν….».
Που έζησε ο Προφήτης
Ο προφήτης Ηλίας έζησε τον 9 π.Χ. αιώνα και ήταν γιος του Σωβάκ και καταγόταν από τη Θέσβη (γι’ αυτό και ονομάστηκε Θεσβίτης), το σημερινό El Istib, της περιοχής Γαλαάδ και άνηκε στην φυλή του Ααρών. Όταν γεννήθηκε, ο πατέρας του είδε μία θεία οπτασία: Δύο άνδρες λευκοφορεμένοι τον ονόμαζαν Ηλία, τον σπαργάνωναν με φωτιά και του έδιναν φλόγα να φάει. Τότε ο πατέρας του, πήγε στα Ιεροσόλυμα και αφού περιέγραψε την οπτασία στους ιερείς, εκείνοι του είπαν ερμηνεύοντας την οπτασία, ότι ο γιος του θα γίνει προφήτης και θα κρίνει το Ισραήλ με δίκοπο μαχαίρι και φωτιά.
Ο Προφήτης Ηλίας άσκησε το προφητικό του χάρισμα επί 25 έτη στα χρόνια του βασιλέα Αχαάβ, που βασίλεψε στα 873 – 854 π.Χ. Ο Αχαάβ και μάλιστα η γυναίκα του Ιεζάβελ ήσαν άνθρωποι ασεβείς κι εναντίον τους ήταν ο πόλεμος του προφήτη Ηλία. Η Ιεζάβελ, που δεν ήταν ισραηλίτισσα και γινόταν αιτία να νοθεύεται η πίστη από ειδωλολατρικά έθιμα, αυτή λοιπόν κυνήγησε πολύ τον προφήτη Ηλία, γι’ αυτό κι εκείνος αναγκαζόταν διαρκώς να φεύγει και να κρύβεται. Η Ιεζάβελ κυνηγούσε τον προφήτη Ηλία, όπως η Ηρωδιάδα τον Ιωάννη τον Πρόδρομο.
Το Πρώτο μεγάλο σημείο
Πρώτο μεγάλο σημείο, που έδωσε ο προφήτης Ηλίας, ήταν που προσευχήθηκε και δεν έβρεξε για τριάμισι χρόνια. Σ’ αυτό το διάστημα ο Προφήτης κρυβόταν σε μια σπηλιά σ’ ένα χείμαρρο πέρ’ από τον Ιορδάνη. Εκεί υπήρχε λίγο νερό κι ένας κόρακας του πήγαινε τροφή κάθε πρωί. Όταν στέρεψε το νερό, έφυγε ο Προφήτης και πήγε στα Σάρεπτα της Σιδωνίας· όλα αυτά με εντολή του Θεού. Εκεί φιλοξενήθηκε σε μια χήρα γυναίκα, που είχε λίγο αλεύρι και λίγο λάδι, κι όμως έτρωγαν όλο τον καιρό και δεν έλειψαν. Η χήρα γυναίκα είχε ένα παιδί κι έτυχε να αρρωστήσει και να πεθάνει. Τότε ο Προφήτης προσευχήθηκε κι ανάστησε το παιδί.
Το Δεύτερο μεγάλο σημείο
Δεύτερο μεγάλο σημείο, που έδειξε ο Προφήτης Ηλίας, ήταν που προσευχήθηκε κι ήλθε φωτιά από τον ουρανό. Με προσταγή του βασιλέα Αχαάβ, μαζεύτηκαν τετρακόσιοι ειδωλολάτρες ψευτοιερείς, που τους προστάτευε η Ιεζάβελ. Τότε ο προφήτης Ηλίας τους προκάλεσε σ’ ένα διαγωνισμό. Του είπε κι έβαλαν πάνω στο θυσιαστήριο τα ξύλα και το σφάγιο για θυσία, και άρχισαν να τρέχουν γύρω και να φωνάζουν όλη την ήμερα τον ψεύτικο θεό Βάαλ, για να ρίξει φωτιά· «και ουκ ην φωνή και ουκ ην ακρόασις». Τότε ο Προφήτης τους είπε· «Κάνετε πέρα! Τώρα θα κάνω εγώ τη θυσία μου». Έκανε δικό του θυσιαστήριο, έβαλε κι έβρεξαν καλά τρείς φορές τα ξύλα με νερό κι ύστερα προσευχήθηκε. Έπεσε τότε φωτιά από τον ουρανό κι αναποδογύρισε κι έκαψε ολόκληρο το θυσιαστήριο.
Ύστερα απ’ αυτό το σημείο, ο λαός έπιασε τους τετρακόσιους ψευτοϊερείς κι ο προφήτης Ηλίας τους τιμώρησε αυστηρά. Η Ιεζάβελ, αγριεμένη, κυνήγησε τον Προφήτη κι εκείνος έφυγε ψηλά στο Χωρήβ, εκεί που πριν πεντακόσια χρόνια ο Μωϋσής άκουσε τη φωνή του Θεού κι είδε τη βάτο να φλέγεται και να μην καίγεται. Εκεί ο προφήτης Ηλίας κρυβόταν σε μια σπηλιά κι ο Θεός τον δίδαξε ένα σπουδαίο μάθημα. Του είπε· «Ανέβα ψηλά στην κορυφή, και θα δεις το Θεό. Θα περάσει δυνατός αέρας· θα γίνει σεισμός· θα δεις φωτιά και θα περάσει ένα ανάλαφρο και δροσερό αεράκι. Ο Θεός δεν θα είναι ούτε στη θύελλα ούτε στο σεισμό ούτε στη φωτιά, αλλά στο ανάλαφρο αεράκι».
Άλλα θαυμαστά σημεία του πορφήτη Ηλία ήταν ότι διέσχισε τον Ιορδάνη ποταμό με την μυλωτή του και τέλος ότι αντί να πεθάνει ανελήφθη με άρμα πυρός στον ουρανό.
Γράμματα στον βασιλέα Iωράμ
Να σημειώσουμε, ότι ο προφήτης Ηλίας, μετά από οκτώ ή δέκα χρόνια από την ανάληψη του, απέστειλε γράμματα (ίσως δι’ Αγγέλου) στον βασιλέα Iωράμ, προβλέποντας τον θάνατο του επειδή απομακρύνθηκε από την λατρεία του αληθινού Θεού: «καὶ ἦλθεν αὐτῷ ἐν γραφῇ παρὰ ᾿Ηλιοὺ τοῦ προφήτου λέγων· τάδε λέγει Κύριος Θεὸς Δαυὶδ τοῦ πατρός σου· ἀνθ’ ὧν οὐκ ἐπορεύθης ἐν ὁδῷ ᾿Ιωσαφὰτ τοῦ πατρός σου καὶ ἐν ὁδοῖς ᾿Ασὰ βασιλέως ᾿Ιούδα» (Παραλειπομένων Β’, κεφ. 21, στίχος 12).
Με κατάνυξη και εκκλησιαστική λαμπρότητα θα τιμηθεί και φέτος η μεγάλη Θεομητορική εορτή της Κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου στον Ιερό Ναό Προφήτη Ηλία του Δήμου Αγίας Βαρβάρας.
Ο Ιερός Ναός, που υπάγεται στην Ιερά Μητρόπολη Νικαίας, έχει καταρτίσει πρόγραμμα Ιερών Ακολουθιών από την Τετάρτη 12 έως και το Σάββατο 15 Αυγούστου 2026, δίνοντας τη δυνατότητα στους πιστούς να συμμετάσχουν στις λατρευτικές εκδηλώσεις ενόψει της μεγάλης εορτής της Παναγίας.
Αναλυτικά το πρόγραμμα:
Τετάρτη 12 Αυγούστου,18:30: Ιερά Παράκληση και το Μυστήριο του Ιερού Ευχελαίου.
Πέμπτη 13 Αυγούστου,18:30: Τελευταία Ιερά Παράκληση και Εγκώμια προς την Υπεραγία Θεοτόκο.
Παρασκευή 14 Αυγούστου,18:30: Πανηγυρικός Εσπερινός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου.
Σάββατο 15 Αυγούστου, 07:00: Όρθρος και Πανηγυρική Θεία Λειτουργία.
Ο Δεκαπενταύγουστος, το «Πάσχα του καλοκαιριού» όπως συχνά αποκαλείται, αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες εορτές της Ορθοδοξίας και κάθε χρόνο συγκεντρώνει πλήθος πιστών στους ναούς, για να τιμήσουν με πίστη και ευλάβεια την Παναγία.
Ο Ιερός Ναός Προφήτη Ηλία Αγίας Βαρβάρας καλεί τους πιστούς να συμμετάσχουν στις Ιερές Ακολουθίες και στον εορτασμό της Κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου.
Μία από τις σημαντικότερες δεσποτικές εορτές του εκκλησιαστικού έτους τιμά σήμερα, Πέμπτη 6 Αυγούστου 2026, η Ορθόδοξη Εκκλησία: τη Μεταμόρφωση του Σωτήρος.
Η μεγάλη γιορτή συνοδεύεται από την παράδοση της ευλογίας των σταφυλιών και των πρώτων καρπών της νέας σοδειάς, ενώ, παρά το γεγονός ότι βρισκόμαστε μέσα στη νηστεία του Δεκαπενταύγουστου, επιτρέπεται η κατανάλωση ψαριού.
Ποιοι γιορτάζουν σήμερα
Την ονομαστική τους εορτή έχουν οι:
Σωτήριος, Σωτήρης, Σώτος, Σώτης, Σωτηρία, Σωτήρω, Σωτία, Ευμορφία και Μορφούλα.
Η Μεταμόρφωση του Σωτήρος
Σύμφωνα με τις ευαγγελικές διηγήσεις, ο Ιησούς Χριστός πήρε μαζί Του τους μαθητές Πέτρο, Ιάκωβο και Ιωάννη και ανέβηκε σε υψηλό όρος για να προσευχηθεί.
Εκεί, μπροστά στα μάτια των τριών μαθητών, η όψη του προσώπου Του έλαμψε και τα ενδύματά Του έγιναν εκθαμβωτικά λευκά. Δίπλα Του εμφανίστηκαν ο Μωυσής και ο Ηλίας, δύο κορυφαίες μορφές της Παλαιάς Διαθήκης, οι οποίοι συνομιλούσαν μαζί Του.
Στη συνέχεια, μία φωτεινή νεφέλη σκέπασε τους μαθητές και ακούστηκε η φωνή του Θεού Πατέρα, η οποία παρουσίαζε τον Χριστό ως τον αγαπητό Υιό Του και καλούσε τους μαθητές να Τον ακούν.
Παρότι το Ευαγγέλιο δεν κατονομάζει το βουνό στο οποίο συνέβη η Μεταμόρφωση, η εκκλησιαστική παράδοση έχει συνδέσει το γεγονός με το όρος Θαβώρ.
Τι συμβολίζει το φως της Μεταμορφώσεως
Η Μεταμόρφωση αποκάλυψε στους τρεις μαθητές τη θεϊκή δόξα του Χριστού, στον βαθμό που εκείνοι μπορούσαν να την αντικρίσουν.
Το φως που είδαν δεν παρουσιάζεται ως μία νέα ιδιότητα που απέκτησε ο Χριστός εκείνη τη στιγμή, αλλά ως η φανέρωση της θεϊκής δόξας που ήδη έφερε.
Η παρουσία του Μωυσή και του Ηλία συμβολίζει τον Νόμο και τους Προφήτες, ενώ το γεγονός προετοίμασε τους μαθητές για το Πάθος και τη Σταύρωση που θα ακολουθούσαν, ώστε να κατανοήσουν ότι δεν θα αποτελούσαν ήττα, αλλά μέρος του θεϊκού σχεδίου.
Γιατί ευλογούνται τα σταφύλια
Ένα από τα χαρακτηριστικότερα έθιμα της ημέρας είναι η προσφορά σταφυλιών και άλλων πρώτων καρπών της νέας σοδειάς στους ναούς.
Μετά τη Θεία Λειτουργία, οι καρποί ευλογούνται από τους ιερείς και μοιράζονται στους πιστούς. Το έθιμο αποτελεί έκφραση ευγνωμοσύνης προς τον Θεό για την καρποφορία της γης και συνδέει την πνευματική ανανέωση της Μεταμορφώσεως με την αναγέννηση και την αφθονία της φύσης.
Σε ορισμένες περιοχές, μαζί με τα σταφύλια προσφέρονται για ευλογία μήλα και άλλα εποχικά φρούτα.
Τι ισχύει για τη νηστεία
Η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου διαρκεί έως και τις 14 Αυγούστου και θεωρείται μία από τις αυστηρότερες περιόδους νηστείας της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Ωστόσο, η μεγάλη εορτή της Μεταμορφώσεως αποτελεί εξαίρεση. Σήμερα, 6 Αυγούστου, προβλέπεται κατάλυση ιχθύος, δηλαδή επιτρέπεται η κατανάλωση ψαριού.
Πρόκειται για τη μοναδική ημέρα κατά τη διάρκεια της νηστείας του Δεκαπενταύγουστου κατά την οποία επιτρέπεται το ψάρι.
Στο εκκλησιαστικό ημερολόγιο της ημέρας περιλαμβάνονται επίσης η ανάμνηση της οπτασίας της Σοφιανής και η μνήμη του Αγίου Αββακούμ του Νεομάρτυρα.
Κυρίαρχη θέση, ωστόσο, στη λατρευτική ζωή της 6ης Αυγούστου κατέχει η μεγάλη εορτή της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος.
Ιερός Ναός Παναγίας Ελεούσης: Ιερές Παρακλήσεις προς την Υπεραγία Θεοτόκο, οι οποίες θα τελούνται κατά την περίοδο του Δεκαπενταυγούστου, καθημερινά στις 19:00, στον Ιερό Ναό μας
Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε στις καθημερινές Ιερές Παρακλήσεις προς την Υπεραγία Θεοτόκο, οι οποίες θα τελούνται κατά την περίοδο του Δεκαπενταυγούστου, καθημερινά στις 19:00, στον Ιερό Ναό μας.
Η Παναγία, η Μητέρα όλων μας, γίνεται το στήριγμά μας στις δυσκολίες, η παρηγοριά στις θλίψεις και η ακοίμητη πρέσβειρα προς τον Υιό της. Ας προσέλθουμε με πίστη, ταπείνωση και προσευχή, καταθέτοντας ενώπιόν Της τα αιτήματα, τις αγωνίες και τις ευχαριστίες της καρδιάς μας.
Στην έξοδο του Ιερού Ναού διατίθενται έντυπα «Υπέρ Υγείας», στα οποία μπορείτε να αναγράψετε τα ονόματα των αγαπημένων σας, ώστε να μνημονεύονται στις Ιερές Παρακλήσεις.
Η παρουσία όλων μας θα αποτελέσει πηγή πνευματικής ενίσχυσης και ευλογίας.
Καλή δύναμη στον ευλογημένο αγώνα του Δεκαπενταυγούστου!